Zdjęcie: HaguardDuNord · HaguardDuNord · HaguardDuNord · HaguardDuNord · Sailko
Pomona w draperii
Pomona stoi przed tobą w ciemnym, lśniącym brązie. Suknia ściśle przylega do jej ciała i opada z ramion, odsłaniając szeroki dekolt. Przyjrzyj się wieńcowi wieńczącemu jej kręcone włosy i temu, co trzyma w dłoniach: zaokrąglonym kształtom przypominającym jabłka — jeden spoczywa na jej dłoni, pozostałe przytula do siebie. To właśnie te owoce podpowiadają, kim jest.
Rzeźbę odlano z brązu w warsztacie prowadzonym przez Émile’a Godarda, któremu przypisuje się jej wykonanie obok Aristide’a Maillola. Nosi numer inwentarzowy RF 4098. Jej powierzchnię pokrywa głęboka, brązowa patyna z zielonkawymi plamkami; twarz, ramiona i ręce wypolerowano na delikatny połysk, podczas gdy ciało ujęto w gładkie, uproszczone bryły, niemal pozbawione szczegółów. Właśnie ta powściągliwość stanowi sedno podejścia Maillola. Zaczynał jako malarz, później projektował gobeliny, a rzeźbą zajął się na poważnie dopiero około czterdziestki. Do trójwymiarowych form przeniósł malarskie wyczucie bryły i spokoju.
Dojrzałą twórczość Maillol oparł niemal wyłącznie na kobiecym ciele, kształtowanym w stronę stabilnych, klasycznych form. Jego pogodny styl przez dziesięciolecia stanowił punkt odniesienia dla europejskiej rzeźby figuralnej. „Pomona w draperii” należy do tego samego nurtu jego twórczości, który przyniósł mu sławę, choć zachowane dokumenty nie podają, kiedy odlano ten konkretny brąz ani kto był jego pierwszym właścicielem. Wiadomo natomiast, jak trafił do publicznego obiegu: do muzeum przekazano go z kolekcji Diny Vierny, modelki i towarzyszki Maillola w ostatnich latach jego życia, która później założyła Musée Maillol w Paryżu.
Aristide Maillol, urodzony 8 grudnia 1861 roku w Banyuls-sur-Mer, był wybitnym francuskim katalońskim rzeźbiarzem, malarzem i grafikiem. Początkowo zajmował się malarstwem, jednak w swoich wczesnych czterdziestych latach przeszedł na rzeźbę, stając się jednym z najbardziej uznawanych rzeźbiarzy swojej epoki. Jego prace, charakteryzujące się klasycznym podejściem do kobiecej formy, wpłynęły na znanych artystów, takich jak Picasso, Matisse i Moore, oznaczając istotną zmianę w nowoczesnej rzeźbie.
Artystyczna podróż Maillola rozpoczęła się w Paryżu, gdzie studiował w École des Beaux-Arts pod okiem renomowanych nauczycieli. Jego wczesne prace były kształtowane przez sztuki dekoracyjne, szczególnie przez gobeliny, które badał, zanim w pełni poświęcił się rzeźbie. Jego pierwsze duże dzieło, "Siedząca Kobieta", ukończone w 1902 roku, stanowiło przykład jego unikalnego stylu, łącząc prostotę z głębokim poczuciem piękna.
W trakcie swojej kariery Maillol zdobył uznanie za swoje spokojne i monumentalne rzeźby, które podkreślały formę ponad narrację. Jego zamówienia publiczne obejmowały pomniki i monumenty, utrwalając jego dziedzictwo w historii sztuki. Pomimo wyzwań, z jakimi się zmagał, w tym utraty wielu dzieł podczas okupacji nazistowskiej, jego wpływ pozostał, a znaczna kolekcja jego prac znajduje się w Musée Maillol w Paryżu. Maillol zmarł w wypadku samochodowym 27 września 1944 roku, pozostawiając po sobie transformującą twórczość, która wciąż rezonuje w świecie sztuki.
Przyjrzyj się uważnie powierzchni, bo materiał mówi nam coś o tym, jak wykończono brąz. Postać odlano z brązu, a jej skórę pokrywa głęboka, brązowa patyna z zielonkawymi plamkami. Tam, gdzie powierzchnię wygładzono przez pocieranie — na twarzy, ramionach i rękach — nabiera ona delikatnego połysku, podczas gdy ciało ujęto w szerokie, uproszczone bryły, z bardzo niewielką ilością drobnych szczegółów. Owoce, które trzyma, mają zaokrąglone, przypominające jabłka kształty, a wieniec we włosach przedstawiono jako liście lub owoce, więc rzeźbę zbudowano z kilku wyraźnych brył, a nie z faktury powierzchni.
Rzeźbę odlano z brązu w warsztacie Émile’a Godarda, wymienionego obok Aristide’a Maillola jako odlewca. Jej numer inwentarzowy to RF 4098. Do zbiorów trafiła za pośrednictwem Diny Vierny, modelki i towarzyszki Aristide’a Maillola w ostatnich latach jego życia, która później założyła Musée Maillol w Paryżu. Datowanie określono na pierwszą ćwierć XX wieku. W dokumentacji nie podano, kiedy odlano ten konkretny egzemplarz z brązu ani kto był jego pierwszym właścicielem.
Dom Aristide’a Maillola, położony kilka kilometrów od Banyuls, wioski, w której się urodził, zamieniono w muzeum — Musée Maillol Banyuls-sur-Mer — i tam też został pochowany. Trzy jego rzeźby z brązu stoją na reprezentacyjnych schodach Metropolitan Opera w Nowym Jorku, a jedna z nich, „Kobieta klęcząca: pomnik Debussy’ego”, to jedyne nawiązanie artysty do muzyki.
Tak, podczas niemieckiej okupacji Francji nazistowska organizacja rabunkowa znana jako E.R.R., czyli Grupa Operacyjna Reichsleitera Rosenberga, zarekwirowała dziesiątki dzieł Aristide’a Maillola.
